Jesteśmy świadkami ogólnego pogarszania się stanu zdrowia osób znajdujących się w trudnej i odosobnionej sytuacji. W tym artykule David Pattison przygląda się wspólnym wyzwaniom doświadczanym przez te grupy oraz tym, co można i można zrobić, aby odwrócić ten trend.
Autor: David Pattison
W całej Europie rośnie świadomość szczególnych nierówności zdrowotnych i społecznych, z którymi borykają się nasze najbardziej narażone społeczności i jednostki. Należą do nich osoby starsze, osoby przebywające w więzieniach, osoby bezdomne, rodziny z dziećmi zagrożone ubóstwem, migranci, osoby niepełnosprawne fizycznie lub umysłowo, ofiary przemocy domowej, bezrobotni i ubodzy pracujący oraz osoby żyjące. na obszarach wiejskich lub odizolowanych.
Chociaż każda grupa stoi przed własnymi specyficznymi wyzwaniami, istnieją wspólne problemy, których doświadczają wszystkie grupy i osoby znajdujące się w trudnej sytuacji. Należą do nich m.in. ograniczony lub brak dostępu do systemów i usług opieki zdrowotnej; presja spowodowana wymogami dotyczącymi współfinansowania w niektórych państwach członkowskich, prowadząca do wzrostu wskaźników ubóstwa; rosnący poziom złego zdrowia psychicznego i dobrego samopoczucia; brak łatwych w nawigacji usług zintegrowanych; eskalacja izolacji, szczególnie w przypadku osób bezdomnych lub w niepewnych warunkach mieszkaniowych, a także osób bezrobotnych lub o bardzo niskich dochodach. Problemy te nasiliły się w ostatnich latach.
W wyniku tego stan zdrowia jednostek i rodzin uległ pogorszeniu, zwłaszcza w przypadku osób o niskim statusie społeczno-ekonomicznym, zwiększając ich złą sytuację w coraz większej spirali marginalizacji i izolacji, a także wpływając na zdolność władz do zapewnienia odpowiednich i dostępnych usług. Powinniśmy wziąć pod uwagę zarówno negatywny wpływ na zdrowie jednostki, ale także negatywny wpływ na spójność społeczną i wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu. Jeśli mamy zapewnić trwałość naszych systemów opieki zdrowotnej, należy bez dalszej zwłoki podjąć uniwersalne ukierunkowane działania w celu rozwiązania problemów, z którymi borykają się osoby w trudnej sytuacji.
Jednym z obszarów, w których potrzebne jest natychmiastowe zaangażowanie, jest zapewnienie lepszego szkolenia wszystkim pracownikom służby zdrowia pracującym z grupami wrażliwymi. Ponadto współpraca międzysektorowa i planowanie usług opieki zdrowotnej zorientowane na klienta stanowią kluczowe wyzwania, którym należy sprostać zarówno w organizacjach, jak i pomiędzy nimi. W celu efektywnego projektowania usług, istnieje potrzeba działań na rzecz budowania potencjału skierowanych do kluczowego personelu odpowiedzialnego za zdrowie na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym. Działania te powinny umożliwić im świadczenie usług i dalsze szkolenie we własnych obszarach we współpracy z innymi podmiotami.
W ciągu ostatnich kilku lat poczyniono wiele starań w celu identyfikacji dobrych praktyk, które mogą być wykorzystane jako materiał do współpracy międzysektorowej i budowania potencjału w zakresie partycypacyjnego projektowania usług. Na przykład program DIATROFI organizacji PROLEPSIS , dotyczący pomocy żywnościowej i edukacji żywieniowej w Grecji, to dobrze zorganizowany, zarządzany i ewaluowany projekt, którego celem jest zapewnienie posiłków dzieciom z obszarów defaworyzowanych, przy jednoczesnej poprawie wartości odżywczej i zawartości ich posiłków szkolnych. Prace nad włączeniem koprodukcji do opieki zdrowotnej i społecznej prowadzi Public Health Wales, co zapewnia jasne zrozumienie procesu niezbędnego do wdrożenia prawdziwie partycypacyjnego podejścia do koprodukcji z klientami i dostawcami usług. Włoskie międzysektorowe i zintegrowane podejście Casa Aurora ma na celu wsparcie matek z uzależnieniami, problemami ze zdrowiem psychicznym i często ofiarami przemocy domowej. Wreszcie, projekt Jablíčko , opracowany i wdrożony przez Czeski Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego, ma na celu edukację dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym mieszkających na obszarach wykluczonych społecznie w zakresie zdrowego stylu życia. Te przykłady wyraźnie pokazują korzyści płynące ze współpracy międzysektorowej i planowania usług opieki zdrowotnej skoncentrowanego na kliencie.
Komisja Europejska również prowadzi prace w tym konkretnym obszarze. Na przykład projekt The VulnerABLE , realizowany przez ICF Consulting Service Ltd i EuroHealthNet, przy wsparciu GfK, Instytutu Równości w Ochronie Zdrowia UCL, Platformy Społecznej oraz Europejskiego Sojuszu na rzecz Zdrowia Publicznego, miał na celu poszerzenie wiedzy i zrozumienia, jak najlepiej poprawić stan zdrowia osób żyjących w sytuacjach zagrożenia i izolacji, a także określenie najskuteczniejszych strategii na rzecz postępu.
W ramach projektu VulnerABLE wykorzystano wyniki badań do zaprojektowania i wdrożenia modułów budowania potencjału, które umożliwiły władzom krajowym, regionalnym i lokalnym, a także interesariuszom (np. twórcom lub deweloperom programów), wgląd w konkretne polityki i praktyki oraz zwiększenie potencjału w tym zakresie. Działania te obejmowały informacje na temat opracowywania i wdrażania działań mających na celu poprawę zdrowia, profilaktyki i świadczenia usług osobom w sytuacjach odizolowanych lub narażonym na niebezpieczeństwo. Wykraczały one poza samo szkolenie i świadczenie pomocy technicznej, pomagając uczestnikom zdobyć wiedzę i doświadczenie niezbędne do rozwiązywania problemów, wdrażania zmian, budowania skutecznych działań i osiągania zrównoważonego rozwoju, a jednocześnie dostarczając aktualny obraz sytuacji obywateli w UE.
Ta praca uwypukliła obecne podobieństwa w kwestiach, z którymi borykają się władze służby zdrowia, jeśli chodzi o opiekę nad wrażliwymi społecznościami. Wyzwania obejmują standardowe usługi opieki zdrowotnej i społecznej oraz personel proaktywnie angażujący się i zmieniający usługi dla osób i społeczności znajdujących się w trudnej sytuacji. Co więcej, różne mechanizmy finansowania i systemy biurokratyczne dyskryminują niektórych z naszych najbardziej narażonych obywateli i społeczności. Doświadczenia dotyczące współpracy międzysektorowej przy wspólnych wynikach są ograniczone; istnieje potrzeba większego szkolenia i rozwoju personelu oraz dostępu do polityków i decydentów politycznych przed opracowaniem manifestu lub polityki.
Obecnie kluczowym wyzwaniem jest utrzymanie tego tempa, opieranie się na ustaleniach i wykorzystanie dostępnych narzędzi do poprawy sposobów opieki nad osobami w trudnej sytuacji. Niezbędny jest dalszy dialog z Komisją Europejską, w tym z DG EMPL, Komitetem Ochrony Socjalnej i DG SANTE oraz innymi partnerami, aby określić możliwości rozwoju tego podejścia w nadchodzących latach.
Nasi najsłabsi obywatele zasługują na nie mniej.
Davida Pattisona
David był prezesem EuroHealthnet od 2010 do 2014 roku był również szefem ds. rozwoju międzynarodowego, NHS Health Scotland – UK, obecnie jest niezależnym konsultantem w zakresie zarządzania i zdrowia.