Żyjemy w szybko zmieniającym się świecie, w którym wydajność i wydajność mają ogromne znaczenie. Chociaż czerpiemy wiele korzyści z osiągnięć technicznych i wzrostu gospodarczego, zaczęliśmy mierzyć się z ograniczeniami zasobów i dużymi zagrożeniami dla naszego środowiska i zdrowia. Nasz styl życia, charakteryzujący się modelami „weź, wyprodukuj, zużyj, wyrzuć”, ma negatywny wpływ na nasz ekosystem, nasze zdrowie i samopoczucie.
Ingrid Stegeman i Elisa Schabu
Jeden przykład: nowoczesne procesy produkcji żywności znacząco wpływają na środowisko poprzez emisje gazów cieplarnianych, zanieczyszczenia, zubożenie gleby i pestycydy. Procesy te powodują również nadmierną konsumpcję produktów o wysokiej zawartości tłuszczu i cukru, co przyczynia się do nadwagi i otyłości w naszych społeczeństwach oraz do wysokiego poziomu odpadów.
Inny przykład: według Europejskiej Agencji Środowiska 75% Europejczyków mieszka obecnie na obszarach miejskich, a liczba ta wzrośnie do 80% do 2020 roku. Prowadzi to do wzrostu poziomu zanieczyszczenia powietrza (związanego z rakiem, astmą, udarem mózgu, chorobami serca, a nawet cukrzyca, otyłość i demencja[1]), mniejszą ekspozycję na tereny zielone i wyższy odsetek osób mieszkających samotnie.
Wzrasta świadomość negatywnego wpływu naszego stylu życia na środowisko i zdrowie, a wśród decydentów i obywateli rośnie pragnienie i dążenie do bardziej zrównoważonej przyszłości. Znajduje to odzwierciedlenie w Porozumieniu paryskim, a także Agendzie 2030 i Celach Zrównoważonego Rozwoju. Istnieje również wiele inicjatyw, które mają na celu rozwiązanie tego problemu, takie jak starania o znalezienie nowych źródeł energii, wprowadzenie dni bez samochodu w europejskich miastach, promowanie aktywnego podróżowania przez rowery, zielone ściany na budynkach czy inicjatywy ogrodnictwa miejskiego . Często takie inicjatywy nie są wystarczająco duże, aby wywrzeć rzeczywisty wpływ. Ponadto nie są one częścią kompleksowego i zintegrowanego podejścia politycznego, ale są prowadzone i wdrażane przez jeden sektor (np. środowisko, zdrowie, transport) bez wkładu innych sektorów w celu maksymalizacji wpływu. Prawdziwy wpływ takich inicjatyw jest w rzeczywistości w dużej mierze nieznany, ponieważ wiele z nich nie jest ocenianych. Jeszcze mniej wiadomo o wpływie na ludzi, którzy najbardziej skorzystaliby na zmianach, a mianowicie na tych w naszym społeczeństwie, którzy już są słabi ekonomicznie i społecznie. Zbyt często wysiłki na rzecz poprawy stanu środowiska i zdrowia przynoszą korzyści lepiej sytuowanym, a nie ludziom już znajdującym się w niekorzystnej sytuacji, a tym samym przyczyniają się do zwiększania, a nie zmniejszania nierówności zdrowotnych.
Europejska Agencja Środowiska (EEA) wskazała, że obecne tempo zmian mających na celu ograniczenie stresorów środowiskowych nie wystarczy do ochrony naszego środowiska naturalnego. A jeśli nie zostaną podjęte kompleksowe działania, szkody w środowisku i zmiany klimatyczne zaostrzą wyzwania stojące przed Europą w zakresie utrzymania systemów opieki zdrowotnej i zmniejszania nierówności zdrowotnych.
W odpowiedzi na wyzwania: projekt INHERIT
INHERIT to projekt, który oznacza „Międzysektorowe badania w zakresie zdrowia i środowiska na rzecz innowacji”. Został zainicjowany przez EuroHealthNet w 2015 r. w odpowiedzi na zaproszenie w ramach programu „Horyzont 2020” w obszarze „zdrowia, zmian demograficznych i dobrostanu”. Propozycja była jedną z trzech z wielu propozycji złożonych w ramach tego zaproszenia, które zostały przyjęte do finansowania i ogłoszone w styczniu 2016 r. Obejmuje 18 partnerów z różnych sektorów (zdrowia, środowiska, zrównoważonego rozwoju, przemysłu) z całej UE i będzie realizowane w ciągu 4 lat.
Ogólnym celem projektu INHERIT jest zdefiniowanie skutecznych międzysektorowych polityk, interwencji i innowacji, które promują zdrowie i dobrostan obywateli Europy w pokonywaniu gradientu społecznego, jednocześnie zajmując się kluczowymi stresorami środowiskowymi i powiązanymi nierównościami. Partnerzy projektu INHERIT będą poszukiwać polityk, interwencji i innowacji w obszarach życia, przemieszczania się i konsumpcji, które eliminują kluczowe stresory środowiskowe i zachęcają lub umożliwiają ludziom prowadzenie zdrowszego życia. Nacisk zostanie położony na zidentyfikowanie inicjatyw dobrych praktyk, które mogą przynieść „potrójną wygraną”: poprawę zdrowia, zrównoważenie środowiskowe i przyczynienie się do równości w zdrowiu.
Projekt jest wyjątkowy pod wieloma względami. To będzie:
- poszerzyć istniejące koncepcje środowiskowego zdrowia publicznego poprzez ujęcie relacji między środowiskiem, zdrowiem i równością zdrowia w bardziej holistyczny sposób, z odniesieniem do znacznie szerszego zestawu zagadnień, które go dotyczą;
- wzmocnić nacisk na styl życia i zachowania w kwestiach zdrowia środowiskowego oraz zastosować wiedzę z sektora promocji zdrowia na temat sposobów zmiany zachowania, zachęcając do silniejszego „oddolnego” tempa zmian;
- promować i ułatwiać bardziej kompleksowe podejścia do tworzenia polityki i działania międzysektorowe oraz czerpać z nich naukę;
- umieścić równość w zdrowiu w centrum uwagi, przyjmując systematyczne podejście do integracji wymiaru sprawiedliwości w zdrowiu we wszystkich obszarach pracy;
- przyczynić się do wzmocnienia bazy dowodowej w obszarach, w których jest ona obecnie słaba.
Od nowych ram politycznych po kampanie publiczne, od ukierunkowanych interwencji na rzecz zmiany zachowań po innowacyjne nowe koncepcje i modele biznesowe, droga do bardziej zrównoważonych pod względem środowiskowym, zdrowszych i bardziej sprawiedliwych społeczeństw może przebiegać z wielu kierunków.
Pomóż nam zacząć, dzieląc się swoimi pomysłami lub przykładami, aby osiągnąć pozytywną zmianę!
Odwiedź Odziedzicz stronę internetową aby dowiedzieć się więcej i wnieść swój wkład!
[1] http://www.who.int/mediacentre/news/releases/2016/air-pollution-rising/en/
Ingrid Stegeman
Ingrid Stegeman jest kierownikiem programu z prawie 20-letnim doświadczeniem w dziedzinie polityki zdrowotnej i społecznej UE oraz w zarządzaniu projektami współfinansowanymi przez UE. Pracuje w ramach platform politycznych, praktycznych i badawczych EuroHealthNet i jest odpowiedzialna za nadzorowanie i zapewnianie jakości szeroko zakrojonych działań EuroHealthNet w celu zmniejszenia nierówności zdrowotnych poprzez podstawowe uwarunkowania zdrowia. Obecnie zarządza projektem Schools4Health EuroHealthNet i naszym wkładem w konsorcjum badawcze FEAST, które koncentruje się na przekształcaniu systemów żywnościowych, jako liderka polityki.
Eliza Schabu
Elise kończy studia magisterskie z europejskiego zdrowia publicznego na Uniwersytecie w Maastricht. W ramach programu magisterskiego Elise odbywa staż w EuroHealthNet, gdzie pisze pracę magisterską związaną z projektem INHERIT. Posiada tytuł magistra biologii Uniwersytetu Wiedeńskiego. Wcześniej pracowała jako asystentka językowa i nauczycielka w szkole średniej.