«Η ψυχική υγεία στην εργασία έχει παραμείνει στη σκιά για πάρα πολύ καιρό», ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης του Βελγίου προτρέπει την ΕΕ να αφιερώσει τα επόμενα 10 χρόνια στην ψυχική υγεία

Εμπρόςe πρώτη φορά μετά από μια δεκαετία, το Βελγική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει θέσει την ψυχική υγεία και ευημερία στην πρώτη γραμμή της ατζέντας της ΕΕ. Σε μια συνομιλία με τον Frank Vandenbroucke, αντιπρόεδρο της κυβέρνησης του Βελγίου και Υπουργό Κοινωνικών Υποθέσεων και Δημόσιας Υγείας, εμβαθύνουμεd στις οραματικές πρωτοβουλίες της βελγικής Προεδρίας της ΕΕ, πώς το Βέλγιο υπερασπίζεται την ψυχική υγεία των ευρωπαίων εργαζομένων και υπογραμμίζει την κρίσιμη ανάγκη για συνεχή ευαισθητοποίηση για την ψυχική υγεία, όχι μόνο τώρα αλλά για τα επόμενα χρόνια.

Δεδομένου ότι οι εκλογές στην ΕΕ πραγματοποιήθηκαν νωρίτερα αυτόν τον μήνα, τώρα είναι η ώρα να καθοριστεί η ατζέντα και να διαμορφωθούν αφηγήσεις που θα οδηγήσουν σε ουσιαστικές αλλαγές, στοχαζόμενοι στο παρελθόν και ωθώντας προς τα μελλοντικά ιδανικά. Ωστόσο, μέσα στον πολιτικό θόρυβο στις Βρυξέλλες, πού ταιριάζει η ψυχική υγεία και η ευημερία;

Μόλις ωθηθεί στο πίσω μέρος της αίθουσας όσον αφορά τις πολιτικές ατζέντες, η ψυχική υγεία έχει, τα τελευταία χρόνια, τραβήξει την προσοχή τόσο της κοινωνίας όσο και των κυβερνήσεων, με ένα θετικό κίνημα ψυχικής υγείας να κερδίζει δυναμική σε όλη την Ευρώπη. Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι πρόσφατες κρίσεις, όπως η πανδημία και το αυξανόμενο κόστος ζωής, αναδιαμόρφωσαν την κοινωνία και, κατά συνέπεια, αναμόρφωσαν τον τρόπο με τον οποίο οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής προσεγγίζουν την ψυχική υγεία.

"Κανένας από τους πολίτες της Ευρώπης δεν έχει γλιτώσει από τις διαδοχικές κρίσεις που αντιμετωπίσαμε πρόσφατα. Τα θεμέλια που θα βοηθήσουν στην αναστροφή της τάσης υπάρχουν, η εθνική νομοθεσία σε όλη την Ευρώπη μπορεί να θεωρηθεί ως καλές πρακτικές και υπάρχουν πολλές πρωτοβουλίες στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα που μπορεί να προσφέρει έμπνευση», λέει ο Vandenbroucke.

Το 2023 αποδείχθηκε μια μεγάλη χρονιά για την ψυχική υγεία. Τον Ιούνιο του περασμένου έτους, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το πρώτο της όραμα για μια Ολοκληρωμένη προσέγγιση σε επίπεδο ΕΕ για την ψυχική υγεία, αναγνωρίζοντας ότι η ψυχική υγεία είναι αναπόσπαστο μέρος της συνολικής υγείας ενός ατόμου. Σύντομα ακολούθησε η ψήφιση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου υπέρ του α αναφέρουν ζητώντας πιο άμεση χρηματοδότηση για την αντιμετώπιση των αυξανόμενων προβλημάτων ψυχικής υγείας στην Ευρώπη, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό πολιτικό μήνυμα για την ευαισθητοποίηση της ψυχικής υγείας.

Επαναφέροντας σταθερά την ψυχική υγεία στο τραπέζι

Όταν το Βέλγιο ανέλαβε την Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ τον Ιανουάριο του 2024, μία από τις τολμηρές και φιλόδοξες αποστολές του ήταν να επαναφέρει σταθερά την ψυχική υγεία στην πολιτική ατζέντα, ιδίως όσον αφορά την ευημερία των εργαζομένων.

"Η ψυχική υγεία στην εργασία έχει παραμείνει στη σκιά για πάρα πολύ καιρό. Σε όλη την Ευρώπη, οι απουσίες αυξάνονται, οι αναδυόμενες τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη έχουν βαθύ αντίκτυπο στον κόσμο της εργασίας και τα όρια μεταξύ του χρόνου εργασίας και του χρόνου εκτός εργασίας γίνονται θολές», εξηγεί ο Vandenbroucke.

Το κρίσιμο κάλεσμα της βελγικής Προεδρίας; Να αναγνωρίσουν τη σημασία της ψυχικής υγείας στην προώθηση υποστηρικτικών εργασιακών περιβαλλόντων. «Ξεκινήστε να εργάζεστε, η πρόσβαση στην απασχόληση για άτομα με ψυχικές παθήσεις είναι μια πιεστική ανησυχία στις ταχέως εξελισσόμενες κοινωνίες μας», λέει ο Vandenbroucke.

Εκτενής έρευνα έχει αποκαλύψει τις επιβλαβείς επιπτώσεις που έχει και συνεχίζει να έχει ο COVID-19 στην ψυχική υγεία και ευημερία των ανθρώπων. Από την έναρξη της πανδημίας, τα ποσοστά άγχους και κατάθλιψης έχουν αυξηθεί κατά πολύ 25%. Ιδιαίτερα ευάλωτο σε αυτές τις προκλήσεις είναι το υγειονομικό και κοινωνικό εργατικό δυναμικό της Ευρώπης, που παλεύει με την επαγγελματική εξουθένωση και την ηθική δυσφορία καθώς εργάζεται ακούραστα για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των υπηρεσιών τους. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει ήδη στείλει μια σαφή προειδοποίηση ότι χρειάζεται αλλαγή. Περιγράφοντας την τρέχουσα κατάσταση του εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας της Ευρώπης ως α «ωρολογιακή βόμβα», ο οργανισμός προειδοποιεί ότι χωρίς άμεση δράση, τα κενά στο εργατικό δυναμικό της υγείας και της περίθαλψης θα μπορούσαν να αποτελέσουν καταστροφή για την ευρωπαϊκή περιοχή.

Ωστόσο, υπάρχει ελπίδα στον ορίζοντα. Τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της πανδημίας, οι κυβερνήσεις επανεξετάζουν τώρα πώς μπορούν να προστατεύσουν καλύτερα την ψυχική υγεία και την ευημερία των Ευρωπαίων ενόψει τέτοιων σεισμικών προκλήσεων.

«Λαμβάνοντας υπόψη την αρνητική συσχέτιση μεταξύ μακρών απουσιών και επιστροφής στην εργασία, η έγκαιρη ανίχνευση, η παραπομπή και η φροντίδα των εργαζομένων που αντιμετωπίζουν συμπτώματα ψυχικής δυσφορίας είναι τεράστιας σημασίας για την πρόληψη της επιδείνωσης των συμπτωμάτων που ενδέχεται να οδηγήσουν σε πιο σοβαρές καταστάσεις ή συννοσηρότητες. Επομένως, οργανωτικοί και ατομικοί παράγοντες που μπορεί να οδήγησαν στην ανάπτυξη προβλημάτων ψυχικής υγείας πρέπει να ληφθούν υπόψη για να ενεργήσουμε ανάλογα», τονίζει ο Vandenbroucke.

Η ψυχική υγεία στην εργασία έχει παραμείνει στη σκιά για πάρα πολύ καιρό. Σε όλη την Ευρώπη, οι απουσίες αυξάνονται, οι αναδυόμενες τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη έχουν βαθύ αντίκτυπο στον κόσμο της εργασίας και τα όρια μεταξύ του χρόνου εργασίας και του χρόνου εκτός εργασίας γίνονται ασαφή.

website_banner_BP_2

Σπάζοντας τα εμπόδια: υποστήριξη επιστροφής στη δουλειά

Στον σημερινό κόσμο που αλλάζει ταχέως, με τις συνεχείς προκλήσεις του, η διασφάλιση της πρόσβασης στην απασχόληση για άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας είναι πρωταρχικής σημασίας. Όλοι, ανεξαρτήτως εργασιακής κατάστασης (εργαζόμενος, εργαζόμενος, εργοδότης κ.λπ.), δικαιούνται πρόσβαση σε προληπτικές υπηρεσίες ψυχικής υγείας. Η προσαρμογή αυτών των υπηρεσιών, όπως η παρακολούθηση, ο έλεγχος και η υποστήριξη, είναι απαραίτητη για την κάλυψη των ειδικών αναγκών κάθε ατόμου.

«Η αντιμετώπιση της ψυχικής υγείας δεν μπορεί πλέον να γίνεται μεμονωμένα· πρέπει να ενσωματωθεί σε ευρύτερα πλαίσια πολιτικής», λέει ο Vandenbroucke. «Η διευκόλυνση της πρόσβασης στην αγορά εργασίας είναι μέρος των στόχων που θέτει ο Ευρωπαϊκός Πυλώνας Κοινωνικών Δικαιωμάτων, καθώς και της κοινωνικής προστασίας και ένταξης γενικότερα».

Καθοδήγηση της ευεξίας στο χώρο εργασίας της Ευρώπης

Η προσέγγιση του Βελγίου για την προώθηση της ψυχικής υγείας στην εργασία προσφέρει πολύτιμες γνώσεις για την υπόλοιπη Ευρώπη. Πρωτοβουλίες όπως το πιλοτικό πρόγραμμα για την εξουθένωση από την ομοσπονδιακή υπηρεσία, FEDRIS, που απευθύνεται στους εργαζόμενους στον τομέα της υγείας, παρέχει μια διετή συμβουλευτική πορεία με προσαρμοσμένα μέτρα για το άτομο και το εργασιακό περιβάλλον και έχει δείξει θετικά αποτελέσματα στη βελτίωση τόσο της ψυχικής όσο και της σωματικής ευεξίας. Αυτό οδήγησε σε επέκταση του προγράμματος σε όλους τους τομείς.

"Η πλειονότητα των ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας θα ήθελε να έχει μια αμειβόμενη εργασία. Ωστόσο, ένα ποσοστό από αυτά είναι άνεργα. Η βοήθεια ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας σε μια υποστηριζόμενη επιστροφή στην εργασία είναι επιτακτική", λέει ο Vandenbroucke.

Η υιοθέτηση από το Βέλγιο της Ατομική τοποθέτηση και υποστήριξη (IPS) Η προσέγγιση της απασχόλησης, παράλληλα με τις κύριες πολιτικές «Επιστροφή στην εργασία», στοχεύει στην παροχή εντατικής υποστήριξης για βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς απασχόληση. Αυτή η τεκμηριωμένη προσέγγιση, αναγνωρισμένη διεθνώς για την αποτελεσματικότητά της, συνοδεύει άτομα με μέτρια έως σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας στην αναζήτηση εργασίας όσο το δυνατόν νωρίτερα και συνεχίζει να τους προσφέρει εξατομικευμένη υποστήριξη αφού βρουν δουλειά.

Τον Δεκέμβριο του 2023, το Βέλγιο ολοκλήρωσε επίσης την πρωτοβουλία του «Sandboxes». Αυτό το συλλογικό έργο που εργάζεται με επαγγελματίες της υγειονομικής περίθαλψης είχε στόχο να κατανοήσει πώς να βελτιώσει την ελκυστικότητα και την άνεση της εργασίας σε περιβάλλοντα υγειονομικής περίθαλψης.

"Πολλές έννοιες και συγκεκριμένες ιδέες δοκιμάστηκαν και βελτιώθηκαν σε λειτουργικά περιβάλλοντα στα βελγικά νοσοκομεία. Η συνεργασία με επαγγελματίες υγείας και οι δοκιμές στο περιβάλλον εργασίας τους ήταν απαραίτητες για αυτό που θέλαμε να πετύχουμε: θέλαμε να ξεκινήσουμε με αυτό που ήδη υπάρχει", εξηγεί ο Vandenbroucke. .

Θα υπάρξει οδηγία της ΕΕ για τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στην εργασία;

Η αναγνώριση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων στον εργασιακό χώρο έχει επίσης αποκτήσει έλξη στα διεθνή νομικά πλαίσια. Όργανα όπως το Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, συμβάσεις της ΔΟΕ στις ασφάλεια και υγεία στην εργασία, βία και παρενόχληση στην εργασία, και το Ευρωπαϊκός Κοινωνικός Χάρτης υπογραμμίζουν τη σημασία της αντιμετώπισης αυτών των κινδύνων. Σε επίπεδο ΕΕ, η Ευρωπαϊκός πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων (EPSR) σήμανε μια αλλαγή στην αντιπροσώπευση του πρωταρχικού σημείου αναφοράς για δράση σε επίπεδο ΕΕ για την ευημερία στο χώρο εργασίας.

Ωστόσο, οι διαφορές στους κανονισμούς μεταξύ των κρατών μελών υπογραμμίζουν την ανάγκη για συνεκτική δράση για τη διασφάλιση συνεπούς προστασίας των εργαζομένων της Ευρώπης. Η επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να αποφασίσει εάν θα υποβάλει νομοθετική πρόταση, πιθανότατα με τη μορφή οδηγίας, σχετικά με τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στην εργασία.

«Αυτή η οδηγία θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία: το πεδίο εφαρμογής, έναν συνεκτικό ορισμό των ψυχοκοινωνικών κινδύνων και τον ρόλο όλων των παραγόντων της επιχείρησης που εμπλέκονται στην εκπόνηση και την εφαρμογή της πολιτικής ευημερίας με ιδιαίτερη προσοχή στην ενημέρωση και την κατάρτιση. Επίσης, θεσπίζει ένα σύνολο ελάχιστων μέτρων πρόληψης, λαμβάνοντας υπόψη τα χαρακτηριστικά της εργασίας, την οργάνωση της εργασίας, τις διαπροσωπικές σχέσεις στην εργασία, τις συνθήκες εργασίας και το φυσικό περιβάλλον εργασίας καθορίζουν τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους», λέει ο Vandenbroucke.

Έχουμε να καλύψουμε τη διαφορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οπότε ίσως θα έπρεπε να κάνουμε και τα δέκα από τα επόμενα δέκα χρόνια ένα ευρωπαϊκό έτος αφιερωμένο στην ευαισθητοποίηση σχετικά με την ψυχική υγεία

Θέτοντας ένα σχέδιο για τη μελλοντική ευημερία της Ευρώπης

Η εστίαση του Βελγίου στην ψυχική υγεία αποτελεί θετικό παράδειγμα, τονίζοντας τη σημασία της προτεραιότητας της ευημερίας στον χώρο εργασίας. Η ενσωμάτωση θεμάτων ψυχικής υγείας στην πολιτική απασχόλησης αντανακλά τις αυξανόμενες προσπάθειες προς την κατεύθυνση αυτή ψυχική υγεία σε όλες τις πολιτικές, ανοίγοντας το δρόμο για ένα πιο υγιές και υποστηρικτικό μέλλον για όλους τους Ευρωπαίους.

Κοιτάζοντας το μέλλον, υπάρχει μια αυξανόμενη έκκληση για αφοσίωση Ευρωπαϊκό Έτος για την Ψυχική Υγεία. Μια τέτοια πρωτοβουλία θα μπορούσε να αποφέρει πολλά οφέλη, συμπεριλαμβανομένου του μειωμένου στιγματισμού, της ενισχυμένης εκπαίδευσης και της ανάπτυξης πολιτικών. Με την ευθυγράμμιση με ευρύτερες προσπάθειες, όπως μια ειδική στρατηγική της ΕΕ για την ψυχική υγεία, θα μπορούσε να καταλύσει ολοκληρωμένη δράση για την αντιμετώπιση των προκλήσεων της ψυχικής υγείας σε ολόκληρη την Ευρώπη.

«Συνολικά, ένα Ευρωπαϊκό Έτος αφιερωμένο στην ψυχική υγεία θα ήταν ένα σημαντικό βήμα προς την αντιμετώπιση των πολύπλοκων προκλήσεων που σχετίζονται με την ψυχική υγεία και θα μπορούσε να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στην προώθηση μιας πιο υγιούς και υποστηρικτικής Ευρώπης», λέει ο Vandenbroucke.

«Έχουμε να καλύψουμε τη διαφορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οπότε ίσως θα έπρεπε να κάνουμε και τα δέκα από τα επόμενα δέκα χρόνια ένα ευρωπαϊκό έτος αφιερωμένο στην ευαισθητοποίηση σχετικά με την ψυχική υγεία».

 

Στρατηγικές για έναν πιο υγιεινό χώρο εργασίας

Η σύνοψη πολιτικής του EuroHealthNet παρουσιάζει μια συλλογή από στρατηγικές δημόσιας υγείας που στοχεύουν στην προώθηση ενός υγιέστερου περιβάλλοντος εργασίας, ενώ παράλληλα προστατεύουν και βελτιώνουν την υγεία και την ψυχική ευημερία των ηλικιωμένων εργαζομένων. Ανακαλύψτε το Εργαλείο Flashcard EPSR του EuroHealthNet - αναλύοντας κάθε αρχή σε μικρά κομμάτια.

Ρουθ Τόμας

Η Ruth εντάχθηκε στην ομάδα του EuroHealthNet τον Απρίλιο του 2022 ως Υπεύθυνος Επικοινωνίας.

Είναι κάτοχος πτυχίου BA Hons στην Έντυπη Δημοσιογραφία από το Πανεπιστήμιο του Gloucestershire (Ηνωμένο Βασίλειο) και έχει εργαστεί στον μη κερδοσκοπικό τομέα για πάνω από δέκα χρόνια. Η Ρουθ έχει εφαρμόσει τις επικοινωνιακές της δεξιότητες σε διάφορες θέσεις, όπως για μια ένωση εμπορίου ενέργειας στις Βρυξέλλες και ως μέρος ενός Εθνικού Δικτύου Ερευνών (Sêr Cymru / Stars Wales), όπου εδρεύει σε πανεπιστήμιο του Ηνωμένου Βασιλείου.

Εγγραφείτε στην λίστα μας

 

Έχετε εγγραφεί επιτυχώς στο ενημερωτικό δελτίο

Παρουσιάστηκε σφάλμα κατά την προσπάθεια αποστολής του αιτήματός σας. ΠΑΡΑΚΑΛΩ προσπαθησε ξανα.

Θα εγγραφείτε στο μηνιαίο ενημερωτικό δελτίο «Health Highlights» του EuroHealthNet το οποίο καλύπτει την υγεία, την ευημερία και τους καθοριστικούς παράγοντες. Για να μάθετε περισσότερα σχετικά με τον τρόπο χειρισμού των δεδομένων σας, επισκεφθείτε την ενότητα «απόρρητο και cookie» αυτού του ιστότοπου.

Το περιεχόμενο αυτού του ιστότοπου μεταφράζεται αυτόματα από τα Αγγλικά.

Ενώ καταβλήθηκαν εύλογες προσπάθειες για την παροχή ακριβών μεταφράσεων, ενδέχεται να υπάρχουν σφάλματα.

Λυπούμαστε για την ταλαιπωρία.

Μετάβαση στο περιεχόμενο