Ο Τσόρτσιλ είχε πει: «Ποτέ μην αφήνεις μια καλή κρίση να πάει χαμένη». Η εστίαση στη δημόσια υγεία από την πανδημία COVID-19 έχει πυροδοτήσει ένα κύμα νέων ευκαιριών για την ενίσχυση της υγείας και της ευημερίας. Η πανδημία απέδειξε την αξία της υγείας σε κοινωνίες που λειτουργούν καλά και ευημερούν. Είδαμε τη δημιουργία μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης Υγείας για καλύτερη ετοιμότητα κατά της πανδημίας, μια νέα ευρωπαϊκή στρατηγική περίθαλψης για την ενίσχυση της ποιότητας της περίθαλψης, μια δεκαπλάσια αύξηση του προγράμματος υγείας της ΕΕ και ένα φιλόδοξο νέο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για τη διευκόλυνση της μεταρρύθμισης στα κράτη μέλη.
Ξεκλείδωμα των δυνατοτήτων
Υπάρχει μεγάλο δυναμικό για αυτές τις πρωτοβουλίες, αν και εφαρμόζονται σωστά στα κράτη μέλη, να επηρεάσουν θετικά την υγεία και την ευημερία των Ευρωπαίων. Ωστόσο, μια πιο λεπτομερής εξέταση δείχνει ότι αυτές οι πρωτοβουλίες μπορεί να μην οδηγήσουν απαραίτητα στη συστημική αλλαγή που απαιτείται για βιώσιμο αντίκτυπο, όπως αποδεικνύεται για παράδειγμα από την ανάλυσή μας για τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας . Εστιάζουν, όπως είναι κατανοητό, στον επείγοντα χαρακτήρα των τρεχουσών κρίσεων - όπως η συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού στους τομείς της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας, οι κακές συνθήκες εργασίας για τους φροντιστές, το υψηλό κόστος ενέργειας και η επισιτιστική ανασφάλεια. Ωστόσο, οι περισσότερες λύσεις δεν υπερβαίνουν την άμεση κρίση και δεν αντιμετωπίζουν τις υποκείμενες, αλληλένδετες προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε.
Για παράδειγμα, η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται να καθυστερεί τη θέσπιση αυστηρότερης νομοθεσίας για τη χρήση φυτοφαρμάκων για λόγους επισιτιστικής ανασφάλειας, που επηρεάζουν αρνητικά τη βιοποικιλότητα και τελικά την υγεία μας. Οι επενδύσεις σε κοινωνικές υπηρεσίες και υπηρεσίες υγείας, όπως η βελτίωση της μακροχρόνιας φροντίδας των ηλικιωμένων είναι ζωτικής σημασίας, αλλά όχι βιώσιμες εάν δεν επενδύσουμε επίσης σε μεγάλο βαθμό στην υγιή γήρανση. Ομοίως, η καταπολέμηση της φτώχειας μπορεί να αποφέρει περισσότερα οφέλη για την υγεία από την επένδυση σε νέα νοσοκομεία ή θεραπεία ειδικών. Οι χρόνιες ασθένειες επηρεάζουν δυσανάλογα τους φτωχούς και με τη βελτίωση των υγιεινών συνθηκών διαβίωσης και εργασίας, αυτές οι ασθένειες μπορούν να προληφθούν. Η ενίσχυση της προαγωγής και των υπηρεσιών ψυχικής υγείας αποτρέπει επίσης την εμφάνιση άλλων προβλημάτων υγείας και κοινωνικών προβλημάτων.
Μια ευκαιρία για αλλαγή
Οι καιροί κρίσης είναι μια ευκαιρία για αλλαγή για την υγεία και την ευημερία, εάν αναπτύξουμε ένα ισχυρότερο συλλογικό όραμα για τα είδη των κοινωνιών προς τα οποία θα θέλαμε να μεταβούμε, αντί απλώς να «αντιδράμε» σε άμεσα προβλήματα. Αυτό το όραμα θα πρέπει να βασίζεται στη «συστημική σκέψη» λαμβάνοντας υπόψη την αλληλεπίδραση και τις αλληλεξαρτήσεις πολιτικών και δράσεων. Αυτό θα βοηθήσει στη λήψη αποφάσεων σχετικά με τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις και τις επιλογές πολιτικής και θα θέσει τις προϋποθέσεις που απαιτούνται για την επίτευξη καλύτερης υγείας και ευημερίας.
Μια οικονομία ευημερίας
Η οικονομία της ευημερίας αποτελεί παράδειγμα τέτοιου οράματος. Δεν επικεντρώνεται μόνο στην επίτευξη οικονομικής ανάπτυξης, αλλά και στην υγεία και την ευημερία ως κινητήριες δυνάμεις και αποτελέσματα αυτής της ανάπτυξης. Αυτό απαιτεί σεβασμό και αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος και των πόρων, ως παραγόντων που είναι απαραίτητοι για την ανθρώπινη υγεία και ευημερία. Απαιτεί κοινωνική καινοτομία και συμμετοχή, καθώς και επενδύσεις στην πρόληψη και την παροχή ευκαιριών σε όλους για περαιτέρω ανάπτυξη δεξιοτήτων και ταλέντων. Οι επενδύσεις στην πρώιμη παιδική ηλικία και κατά τη διάρκεια της ζωής, με μια προσέγγιση που επικεντρώνεται στο άτομο και ενδυναμώνει, θα έχουν τις πιο θετικές επιπτώσεις στην υγεία και την ευημερία μακροπρόθεσμα. Η ψηφιακή και τεχνολογική καινοτομία μπορούν επίσης να υποστηρίξουν αυτές τις συστημικές αλλαγές με θετικούς και ανατρεπτικούς τρόπους. Αρκετά από τα άρθρα σε αυτή τη νεότερη έκδοση του περιοδικού συμβάλλουν σε αυτή τη φιλοδοξία να συμβάλουν στην υλοποίηση του οράματος μιας οικονομίας της ευημερίας.
Κοινωνική καινοτομία
Ο καθηγητής Martin Dietrich, αναπληρωτής διευθυντής της BZgA και πρόεδρος του EuroHealthNet, διερευνά την κοινωνική καινοτομία για την υποστήριξη των κοινοτήτων στην Ευρώπη . Με ποιον τρόπο μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε αυτές τις πρωτοβουλίες για την καταπολέμηση και την αντιμετώπιση των ανισοτήτων, τη βελτίωση της υγειονομικής περίθαλψης και της ευημερίας; Πώς μπορούμε να υποστηρίξουμε τις πιο ευάλωτες ομάδες στην κοινωνία μέσω εννοιολογικών, διαδικαστικών, προϊόντων ή οργανωτικών αλλαγών;
Κρίση κόστους ζωής
Ένα δεύτερο άρθρο της Pia Sundell, Εκτελεστικής Διευθύντριας του Φινλανδικού Συνδέσμου Πρόνοιας Παιδιών και Αντιπροέδρου του EuroHealthNet, εξετάζει τις αρνητικές επιπτώσεις που μπορούν να έχουν οι οικονομικές περικοπές στις κοινοτικές πρωτοβουλίες . Πώς απειλούν τέτοιες περικοπές την υγεία και την ευημερία των πιο ευάλωτων ατόμων στις κοινωνίες μας, ιδίως των παιδιών και των νέων;
Ακούμε την ομάδα της Δρ. Sumina Azam (Επικεφαλής Πολιτικής και Αναπληρώτρια Διευθύντρια Πολιτικής και Διεθνούς Υγείας στο Public Health Wales και Αντιπρόεδρος του EuroHealthNet), Δρ. Louisa Petchey και Manon Roberts, οι οποίες αναλογίζονται πώς γενικά η κρίση του κόστους ζωής επηρεάζει τη δημόσια υγεία . Ποια είναι τα διδάγματα που αντλήθηκαν;
Καινοτόμος υγειονομική περίθαλψη
Ακούμε την Karin Skierus, η οποία εργάζεται ως Σύμβουλος Τσίρκου στην περιφέρεια Västra Götaland στη Σουηδία . Καθώς ολοένα και περισσότερα στοιχεία καταδεικνύουν τις δυνατότητες των τεχνών, των δημιουργικών και πολιτιστικών δραστηριοτήτων για την ενίσχυση της ευεξίας και της υγείας, η Πολιτιστική Στρατηγική της περιοχής εργάζεται για τη δημιουργία μιας πολιτιστικής περιοχής που έχει ως επίκεντρο την κοινωνική ισότητα, τη βιωσιμότητα, την ισότητα των φύλων και την ποικιλομορφία.
Εκτός από την κοινωνική καινοτομία, μια οικονομία ευημερίας μπορεί επίσης να διευκολυνθεί από την ψηφιακή καινοτομία. Διαβάζουμε την προσωπική ιστορία της Petra Hoogendoorn (Συντονίστρια του έργου Label2Enable του προγράμματος Horizon Europe) και πώς ασχολήθηκε με εφαρμογές και πιστοποιήσεις υγείας. Οι εφαρμογές υγείας έχουν τη δυνατότητα να γεφυρώσουν το χάσμα ανισοτήτων, καθώς και τον ψηφιακό γραμματισμό και την ικανότητα ενδυνάμωσης των ατόμων.
Οικονομία γήρανσης
Επίσης, εμβαθύνουμε στην οικονομία ενός γηράσκοντος πληθυσμού με την ομάδα του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου, τον καθηγητή Charles Normand, την Gemma Williams και τον Jonathan Cylus, καθώς εξετάζουν τα οικονομικά της υγιούς και ενεργού γήρανσης, τις βιώσιμες προσεγγίσεις και τις επιπτώσεις της υγιούς γήρανσης . Πώς θα επηρεάσει η τρέχουσα οικονομική κρίση τους ηλικιωμένους; Ποιοι αποτελεσματικοί μηχανισμοί υπάρχουν ήδη για την υποστήριξη ενός γηράσκοντος πληθυσμού;
Κοινωνικές επιπτώσεις της πανδημίας
Τέλος, σε ένα άρθρο από το γραφείο του EuroHealthNet, κάνουμε μια αναδρομή σε σχεδόν 3 χρόνια COVID-19 και στις κυβερνητικές αντιδράσεις. Αναλογιζόμαστε τους λόγους για τους οποίους οι αντιδράσεις στην πανδημία δεν έλαβαν υπόψη τον κοινωνικό αντίκτυπο της πανδημίας και τα μέτρα περιορισμού και παραθέτουμε παραδείγματα χωρών που κατάφεραν να υιοθετήσουν μια προσέγγιση με γνώμονα την ισότητα στην υγεία.
Ελπίζω ότι αυτό το τεύχος του Περιοδικού θα αποτελέσει πηγή έμπνευσης για εσάς και το έργο σας και, όπως πάντα, μη διστάσετε να επικοινωνήσετε απευθείας με τους συγγραφείς ή να μας γράψετε στα γραφεία του EuroHealthNet για περισσότερες πληροφορίες ή ερωτήσεις. Καλή ανάγνωση!
Οικονομία Ευημερίας για ισότητα στην υγεία
Ανακαλύψτε περισσότερα σχετικά με την προώθηση μιας μετάβασης προς πιο υγιείς, πιο χωρίς αποκλεισμούς και βιώσιμες κοινωνίες διαβάζοντας την Ακρίβεια Πολιτικής του EuroHealthNet παρακάτω.
Καρολάιν Κόστονγκς
Η Caroline Costongs είναι Διευθύντρια του EuroHealthNet και ειδικός στη δημόσια υγεία και την προαγωγή της υγείας. Η Caroline ηγείται μιας διεπιστημονικής ομάδας που εργάζεται για την ευρωπαϊκή και (υπο)εθνική πολιτική, την υπεράσπιση, την έρευνα και την ανάπτυξη ικανοτήτων για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας. Η Caroline δραστηριοποιείται σε διάφορα φόρουμ της ΕΕ και του ΠΟΥ, Συμβουλευτικές Επιτροπές και διάφορα έργα της ΕΕ, και είναι μέλος του ICC – Διεθνούς Συμβουλίου για την Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Δημόσιας Υγείας.